ਲਾਹੌਰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਿਆ, ਏਕਿਊਆਈ 530 ਦਰਜ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਈਕਿਊਏਅਰ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਆਲਮੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਅਨੁਸਾਰ 530 ਏਅਰ ਕੁਆਲਿਟੀ ਇੰਡੈਕਸ (ਏਕਿਊਆਈ) ਦੇ ਨਾਲ ਲਾਹੌਰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਬਰੀਕ ਕਣਾਂ ਯਾਨੀ ਪੀਐੱਮ2.5 ਦੀ ਮਾਤਰਾ 343 ਮਾਈਕ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਘਣ ਮੀਟਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਮਿਸਰ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਕਾਹਿਰਾ 226 ਏਕਿਊਆਈ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਰਿਹਾ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਵਿੱਚ ਏਕਿਊਆਈ 475 ਅਤੇ ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 435 ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਦਕਿ ਮੁਲਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 280 ਅਤੇ ਸਿਆਲਕੋਟ ਵਿੱਚ 241 ਰਿਹਾ।

ਲਹਿੰਦੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਘਣੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਧੂੰਏਂ ਦੀ ਚਾਦਰ ਫੈਲਣ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਔਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਸਾੜਨ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਏਅਰ ਕੁਆਲਿਟੀ ਇਨੀਸ਼ੀਏਟਿਵ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਉਮਰ ਲਗਭਗ 3.9 ਸਾਲ ਘਟ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਮੀ 7 ਸਾਲ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਕਰੀਬ 1 ਲੱਖ 28 ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬੇਵਕਤੀ ਮੌਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਰੋਤ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 28 ਫ਼ੀਸਦੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਉਦਯੋਗਾਂ ਅਤੇ 17 ਫ਼ੀਸਦੀ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠਿਆਂ ਕਾਰਨ ਫੈਲਦਾ ਹੈ।

ਅਹਿਮ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ

• ਲਾਹੌਰ 530 ਏਕਿਊਆਈ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦਰਜ
• ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ 'ਚ ਏਕਿਊਆਈ 475 ਅਤੇ ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 435 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ
• ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਲਾਹੌਰ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਔਸਤ ਉਮਰ 7 ਸਾਲ ਘਟਣ ਦਾ ਖ਼ਦਸ਼ਾ
• ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ, ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਲਾਹੌਰ 'ਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ